Toetsing kennelijk onredelijk ontslag door tijd ingehaald
Het feit of een ontslag ‘kennelijk onredelijk’ is, moet worden beoordeeld naar de omstandigheden zoals deze zich uiterlijk op het tijdstip van ingang van het ontslag voordeden.
Een werkgever had het CWI, nu het UWV WERKbedrijf, toestemming gevraagd de arbeidsovereenkomst met een werknemer op te zeggen. Het CWI verleende die toestemming. Daarop vorderde de werknemer schadevergoeding wegens kennelijk onredelijk ontslag. De kantonrechter wees die vordering af. Maar het hof wees die vordering toe. Reden: de gevolgen van de opzegging waren voor de werknemer te ernstig ten opzichte van het belang van de werkgever. Voor het hof waren verschillende omstandigheden van na de ontslagdatum essentieel. De werkgever stelde hiertegen cassatie in. En met succes.
Het feit of een ontslag ‘kennelijk onredelijk’ is, moet worden beoordeeld naar de omstandigheden zoals deze zich uiterlijk op het tijdstip van ingang van het ontslag voordeden. Omstandigheden die zich daarna voordoen, kunnen worden meegewogen als ze een aanwijzing opleveren voor wat op dat tijdstip kon worden verwacht.
Motivatie
Het hof had niet tot zijn oordeel kunnen komen dat het ontslag kennelijk onredelijk was op basis van ná de ontslagdatum gelegen omstandigheden of duidelijker moeten motiveren dat de hiervoor genoemde omstandigheden een aanwijzing opleverden voor wat uiterlijk op de ontslagdatum kon worden verwacht met betrekking tot de gevolgen van het ontslag voor de werknemer.
Paradox
Een paradox lijkt het gevolg: een werknemer die een procedure start zal op basis van de schade die op de ontslagdatum voorzienbaar was zijn toekomstige schade moeten schatten. Echter die toekomstige schade zal veelal bekend zijn ten tijde van de procedure. De in de toekomst te lijden schade kan immers ten tijde van de procedure al geleden zijn. Dit kan resulteren in juridisch gekunstel. Verduidelijking door de Hoge Raad verdient aanbeveling. Tot die tijd lijkt men er in elk geval goed aan te doen aan te geven dat met omstandigheden na de ontslagdatum geen rekening dient te worden gehouden of die omstandigheden aanwijzingen opleveren voor wat uiterlijk op het tijdstip van ingang van het ontslag kon worden verwacht met betrekking tot de gevolgen van het ontslag voor de werknemer, afhankelijk van het te verdedigen standpunt.
Kennelijk onredelijk ontslagprocedure
Er kan sprake zijn van kennelijk onredelijk ontslag als:
- er geen reden voor het ontslag is opgegeven;
- er voorgewende of valse redenen voor het ontslag zijn opgegeven;
- de gevolgen van het ontslag voor de werknemer zwaarder wegen, dan het belang voor de werkgever (de kans op een nieuwe baan voor de werknemer is heel klein);
- de werkgever het afspiegelingsbeginsel (tot 2006 het dienstjarenbeginsel) niet (juist) heeft toegepast;
- het ontslag het gevolg is van werkweigering op grond van ernstige gewetensbezwaren;
- er geen (passend) werk meer is voor een werknemer die arbeidsongeschikt is geworden door het uitgevoerde werk bij deze werkgever;
- er ontslag is gegeven, terwijl er een ontslagverbod gold.
